چار و چار و حکمت بی بی جان
ساعت ۱۱:۱٢ ‎ب.ظ روز ۱۳۸٦/۱٢/۱٢   کلمات کلیدی:
 
چار و چار  و حکمت بی بی جان                                جمعه  26  بهمن ماه 1386

 
 
  با پورزش از دوستانی که در روز های گذشته با انتظار دیدن مطلبی تازه به این وبلاگ سر زده اند،                                                                        عجالتا مطلب کوچکی را که در رابطه با سرمای غیر منتظره روزهای اخیر است به نظرتان میرسانم .
 
( " چار و چار "  و حکمت بی بی جان  )
 
بیاد میاورم در ایام کودکی و نوجوانی ، در اوج سرمای زمستان ، هنگامیکه  برف و بوران غوغا میکرد و صبح که می خواستیم به مدرسه برویم بی اغراق تا زانویمان در برف فرو میرفت و البته آن روزها رسم نبود که مدرسه ها را به خاطرآمدن برف تعطیل کنند ، مادر بزرگم (بی بی جان )  که یادشان  به خیر باد ، اینرا به منزله تاییدی بر دانسته هایشان از تغییرات جوی میگرفتند و میگفتند خوب الان " چار و چار" است . این به معنای چهار روز آخر چله بزرگ و چهار روز ابتدای  چله کوچک  بود و دگر گونی شدید  هوا در این روزها غیر منتظره نبود . در تقسیم بندی قدما از فصول، زمستان از دو بخش تشکیل میشد .چله بزرگ که از ابتدای ماه دی و دقیق تر بگوییم از اول برج جدی شروع میشد  و تا دهم بهمن ماه  و به عبارت درست تر تا دهم برج دلو ادامه پیدا میکرد . و چله کوچک از روز یازدهم تا سی ام برج دلو به مدت 20 روز بود .نیز ایشان نقل میکردند :  "چله کوچک به چله بزرگ میگوید اگر پشتم به بهار نبود نوزاد را در قنداقش از سرما خشک میکردم ".
در آنروز ها خیلی این حرف ها را جدی نمیگرفتم و آنرا در ردیف همان  اعتقاد پیشینیان میگرفتم که عقیده داشتند زمین روی شاخ گاوی قرار دارد و در موقع تحویل سال آنرا از روی یک شاخ بروی دیگری میاندازد. اما با گذشت سالها و مشاهده برودت و تغییر ناگهانی  هوا در این روزها به این فکر افتاده ام که این پندار شاید چندان هم دور از واقعیت نباشد و بر پایه مشاهدات و ثبت آنها طی قرون و اعصار و هزاره ها توسط اقوام و مللی استوار گشته است که برای نخستین بار در گردش زمین و آسمان و گذشت سال ها و تغییر فصول دقت کرده و بعد ها دقیق ترین گاهشماری تاریخ بشر را به وجود آورده اند .
به هر صورت امسال هم در ایام  " چار و چار "  ( هفتم تا چهاردهم بهمن ماه ) یکی از سرد ترین و پر آشوب ترین زمستان ها را و به نوشته روزنامه ها طی چهل سال گذشته داشتیم . در طول  این هشت روز ،  سه بار در تهران برف بارید که شگفتی آور بود . و یک ماه تمام از 16 دی ماه تا 16 بهمن ماه آب درون هاون سنگی پر آبی که کنار حیاط منزلمان گذاشته ایم ، کاملا یخ زده بود.  البته صحت نظریه " چار و چار"  شاید با مقایسه داده های جوی در زمستان های یک دوره بلند مثلا سی ساله قابل تحقیق باشد .
راستی در مورد درستی گردش زمین بر شاخ گاو چطور ؟
 
                                                                            محمد مدنی